İhracatçı, tahsilatta çifte mağdur oluyor
Dövizin yurtdışına yönelmesini önlemek için atılan adımlar KOBİ’leri zorluyor. 180 günde tahsilat yapamayan işletmeler yüzde 5 ceza ödeme riskiyle karşılaştı. Dünya ticaretinde vadelerin uzaması, ihracatçıya çifte mağduriyet olarak geri döndü. Bazı ihracatçıların tahsilatlarını yurtdışında tuttuğu iddiasıyla Türk Parası Kıymetini Koruma Kanunu kapsamında yapılan denetimlerin sıkılaştırılması, ihracatçıya ek yükümlülükler getirdi, maliyet baskısı altında bıraktı. Kanunun, dünya ticaretinin yeni şartlarına uygun haline getirilmesi talep edildi. Yurtdışındaki müşterilerinden 180 günde tahsilat yapmakta zorlanan ihracatçı, üstüne bir de bankaların kanun nedeniyle yükümlülüklerini yerine getirmesi için bastırmasıyla çifte kıskaç altında kaldı. Ayrıca tahsil edilen ihracat bedellerinin döviz cinsinden tutulamaması, hammaddeyi dövizle alan üretici ihracatçıların kurdan büyük zarar etmelerine neden oldu. Tüm bunların yanında tahsil edilemeyen alacakların vergi dairelerine bildirilmesi de, alacak miktarının yüzde 5’inin ceza olarak yansıtılmasını gündeme getirdi.
SIKINTILAR
• Uygulamadan en çok makine ve gemi inşacılar mağdur oldu.
• Bankalar ve vergi dairelerinde aşırı yoğunluklar oluştu.
• Tahsil edilen dövizin TL’ye çevrilmesinin ardından hammaddenin tekrar TL’den dövize çevrilerek alınması üretici ihracatçıya kur zararı yazdırdı.
• Alacak sigortası yaptıramayan küçük işletmeler mağdur oldu, yurtdışmda parasını tutanlar sıyrıldı.
ÇÖZÜMLER
• 180 günlük süre en az iki yıla çıkartılmalı.
• Döviz Alım Belgesi’ne (DAB) bağlanma limiti makul seviyeye çıkartılmalı.
• Hammaddesini yurtdışından getiren ihracatçı için tahsil edilen dövizin TL’ye çevrilme zorunluluğu kaldırılmalı. •Yurtdışmda stoklu çalışan ihracatçının özel durumu göz önüne alınmalı.
• Tüm ihracat işlemleri online ortama taşınırken, ihracat bedeline sistemden bir İD kodu eklenerek bürokrasi azaltılmalı.