Bizimkiler devlete ne yapar?

Bizimkiler devlete ne yapar?

dinlemeBugün teknolojinin manşetinde ABD’nin teknoloji şirketlerinin devlete nasıl ve neden kafa tuttuğunu göreceksiniz. Devletlerin yaptıkları o kadar sinir bozucu oldu, insanların bilgileri o kadar çok açığa çıktı ki artık şirketler bu işe bir dur demek durumunda kaldılar. Kullanıcıların artık izlendiklerini düşündüğü şirketlerde kalmak istememesi herkes tarafından anlaşılabilir bir şey oldu.

Peki Türkiye’de durum nasıl? Devlet şirketlerden her istediğini alabiliyor mu? Şirketlerimiz buna sesini çıkarabiliyor mu? Bunun kimse tarafından verilebilecek net bir hayır cevabı olduğunu düşünmüyorum. Ama eldeki verilerle konuya yaklaşınca; kişisel hak ve özgürlükler kapsamında kahve falına baktığımızda şirketlerin hükümetin çok tersine gidemediğini görmemek mümkün değil.

Örneğin ülkemizde Twitter ve Facebook hizmetlerinin bazı katalog suçlar oluştuğunda mahkeme kararıyla durdurulması üzerine bir kanun var. Ama biz mahkeme kararı olmadan da, sadece birilerinin sözüyle sosyal medyanın “çok yavaşlatılmak” suretiyle durdurulduğunu biliyoruz. Sorduğunuzda hükümetin bu konudaki sorumluluğu sıfır çünkü resmi bir istek yok. Ama şirketler bu gayrı resmi emirleri uygularken zerre kadar tereddüt etmiyor. İnternetin belli sitelerin yavaşlatılması dünyanın her yerinde “net neutrality” kapsamında en büyük günahlardan biri sayılıyor. Ama bizde sıradan bir vaka ve kimse tarafından sorun olarak gözükmüyor.

Yabancı şirketler devlete hesap sorup dava açarken bizimkiler, onun yaptığı bazı kanunsuz işlere zeval gelmesin diye herkes tarafından bilinen sosyal medya yavaşlatmasını kabul bile edemiyorlar.

Ben herkes Microsoft ya da Apple olsun demiyorum. Ama bir noktada bazı evrensel değerlere sahip çıkıp şirketlerin hayatlarının bir döneminde gelirlerinin tamamını elde etikleri müşterilerine karşı sorumluluklarının da farkına varmaları şart. Bunun için kanunlar tarafından devletin de korunması lazım. Mesela şirketler daha fazlasına maruz kalmamak için dile getiremiyorlar ama örneğin GSM şirketleri kaç kez hak etmediği halde milyonlarca TL cezaya mahkum oldu o ya da bu sebeple? Hak etmedikleri cezalara çarptırıldıklarında hukuk onları koruyor mu? Halk sahip çıkıyor mu?

Hükümet veya devletin şirketler üstündeki etkisini hepimiz biliyoruz. Bize düşen bunu kabullenip sindirmek değil esas olması gereken yere çekmek. Bu kapsamda bizim en azından yurt dışı uygulamalardan feyz alma vaktimiz geldi geçiyor.

Yorum yapmak için giriş yapmalısınız Giriş