Gelelim hiçbir gazetenin yapmadığına… TKNLJ olarak basın bülteni elime düşer düşmez hemen ajansla irtibat kurup Ekşioğlu’nun yanıtlaması için sorular gönderdim. Hoca gerçekten de kurumsal yapılardan beklenmeyecek bir hız ve samimiyetle cevap vermiş. Bunları da sizinle paylaşıyorum:
F Klavye ve E klavye arasındaki performans farkını ne olarak öngörüyorsunuz?
-Tipik bir Türkçe metni E klavye önemli derecede daha az tendon hareketi ile tamamlıyor. Bu da el-bilek rahatsızlıkları riskini azaltmada, konfor ve yazım hızı açısından önemli
-Yazım yükünün parmak kapasitelerine göre dağılımı E klavyede F klavyeden çok daha iyi. F klavye işaret parmaklarına aşırı yüklenmiş. Bu durumda F klavye ile yazan kişinin bu parmakları daha çabuk yorulacak ve yazım hızı azalacaktır.
– 11 klavye tasarım ölçütünün 9’unda E-klavye F klavyeden daha başarılı: E klavyenin daha başarılı olduğu ölçütler: Ana sıradaki yazım oranı ve farklı ellerle yazım oranının daha fazla olması; El ve parmakların yük dengesinden sapma oranı, Aynı parmakla yazım oranı, Üst sıra içeren yazım oranı, Aynı parmakla yapılan uzak atlama oranı, Bitişik parmaklarla yapılan uzak atlama oranı, Aynı parmakla yapılan atlama oranı, Bitişik parmaklarla yapılan atlama oranlarının ise daha az olması. Bütün bu ölçütler yazım hızı ve sağlık ve konforu etkilemektedir.
Açıkça söylemek gerekirse benim soruyu sorarken kastım acaba sayısal bilgi alabilir miyim idi… Bunlar bizim hızlıca ölçümleyebileceğimiz şeyler değil. Ama dakikada X vuruş yazı yazılabilirken şimdi bunu X – Y’ye indirdik, hatalı yazımı yüzde X azalttık gibi veriler süper olurdu. Belki bilimsel olmazdı ama bizim gibi hızlı yazanlar için önmeli bir veri sağlardı.
Q klavyeyle ilgili sorunları detaylı olarak sizden alabilir miyiz?
Q klavye ile ilgili sorunlar literatürde ve internette mevcut. En önemli eksikliği hiç bir optimizasyona veya ergonomik ölçüte dayanmaması ve bunun çok iyi biliniyor olması. Daktilo tuşları birbirine çarpmasın diye sık kullanılan harf çiftleri klavyede uzak yelrere konmuş ve böylece sorun çözülmüş ama yazım hızı yavaşlatılmıştır. Optimal ve ergonomik olmadığı hemen herkesçe biliniyor.
Noyes (1983) Q klavye yerleşiminin olumsuzluklarını, derleme çalışmasında şöyle listelemiştir:
• Q klavye yerleşimi, sol eli aşırı yüklemektedir. Yazımın yüzde 57’si çoğu insan için tercih edilmeyen el olan sol el ile yapılmaktadır. (Not: Bu oran tabi ki, İngilizcedeki monograf sıklıklarına göredir. Türkçenin monograf sıklıklarına göre yazımın sadece yüzde 47’si sol el ile yapılmaktadır).
• Bazı parmakları aşırı yüklenmektedir. Yükler parmakların kuvvet ve becerisine göre ayarlanmamıştır.
• Orta sırada yazımın yaklaşık üçte birlik kesimi (yüzde 32) yapılmaktadır. Sonuç olarak yazımın çoğu (yüzde 52) üst sırada, çok azı ise (yüzde 16) alt sırada yapılmaktadır. (Not: Bu oranlar İngilizcedeki monograf sıklıklarına göredir. Türkçenin monograf sıklıklarına göre ise, orta sıra, alt sıra ve üst sırada sırasıyla yazımın yüzde 44’ü, yüzde 19’u ve yüzde 37’si gerçekleşmektedir)
• Sık kullanılan digraflarda genellikle üst sıradan alt sıraya ve alt sıradan üst sıraya aşırı sıra atlamaları gerekmektedir. Bu da, digraf sıklıklarının dikkate alınmadığını göstermektedir.
• İngilizcedeki çoğu kelime aynı elle yazılmaktadır. Alternatif el kullanımı dikkate alınmamıştır.
